Transport & Logistiek

De EU-regels die transport en logistiek raken zijn versnipperd over vijftien regimes: Data Act, eFTI, EMSWe, NIS2, CBAM, CSRD, ETS2, FuelEU en meer. Hier staan ze bij elkaar — geen losse checks, maar het complete beeld, geduid voor wat ze voor jóuw organisatie betekenen en elke claim herleidbaar naar de primaire bron.

De dossiers

• AI beveiligen in kritieke infrastructuur: waar AI Act, Cyber Resilience Act en NIS2 samenkomenEén AI-systeem in een haven valt vaak onder drie kaders tegelijk: de AI Act (art. 15) beveiligt het AI-systeem zelf, de Cyber Resilience Act het product, en NIS2 verplicht de exploitant als essentiële entiteit. Dit stuk legt uit hoe ze samenkomen en wie waarvoor verantwoordelijk is.
• De Batterijverordening: wat betekent ze voor mijn elektrische wagenpark?Verordening (EU) 2023/1542 stelt eisen aan de hele levenscyclus van batterijen: CO2-voetafdruk, gerecycled materiaal, recycling en due diligence. Vanaf 2027 geldt het batterijpaspoort voor EV-batterijen. Wat dat betekent bij elektrificeren.
• Green Claims-richtlijn: mag ik mijn transport nog "groen" of "CO2-neutraal" noemen?Voorlopig wel, maar het EU-voorstel COM(2023) 166 wil milieuclaims als "groen" of "CO2-neutraal" verplicht vooraf laten onderbouwen en verifieren. Het is een voorstel, geen geldend recht. Onderbouw je claims nu al meetbaar.
• Dekt mijn ISO 27001-certificering de zorgplicht onder NIS2?ISO 27001 dekt een groot deel van de NIS2-risicobeheermaatregelen, maar is geen automatische compliance. Meldplicht, bestuursverantwoordelijkheid, ketenrisico en registratie moet je apart afdekken.
• De Radio Equipment Directive: cyberbeveiligingseisen voor draadloze apparatenDe RED stelt sinds 1 augustus 2025 verplichte cyberbeveiligingseisen aan draadloze, internetverbonden apparaten. Wie connected hardware op de markt brengt, moet netwerk, persoonsgegevens en betalingen beschermen.
• De Trust and Check-handelaar: de opvolger van AEO in de douanehervormingTrust and Check is een voorgestelde nieuwe klasse betrouwbare handelaren die de douane realtime toegang tot hun systemen geven. Het bouwt voort op AEO, maar geldt nog niet — invoering loopt gefaseerd richting 2032-2038.
• eIDAS-vertrouwensdiensten: tijdstempels, aangetekende bezorging en archiveringeIDAS regelt naast handtekeningen ook tijdstempels, elektronische aangetekende bezorging, website-certificaten en (onder 2.0) archivering. Gekwalificeerde diensten staan op de EU-trustlist en hebben sterkere rechtsgevolgen.
• Mag ik mijn data verplicht in Nederland opslaan? Het vrije verkeer van niet-persoonsdataNee, een overheid mag je in beginsel niet verplichten je niet-persoonsdata in een bepaalde lidstaat op te slaan. Verordening (EU) 2018/1807 verbiedt ongerechtvaardigde datalokalisatie-eisen binnen de EU.
• IOSS: hoe werkt de btw bij invoer van e-commercezendingen?De IOSS laat je de btw al bij verkoop innen voor ingevoerde zendingen tot 150 euro. Je doet een maandelijkse aangifte, en de zending komt zonder invoer-btw sneller door de douane. Zonder IOSS betaalt de klant btw bij ontvangst.
• AEO-status: wat levert Authorised Economic Operator op en wat zijn de eisen?AEO-status maakt je een betrouwbare marktdeelnemer bij de douane. Je krijgt minder controles, voorrang en eenvoudiger toegang tot vereenvoudigingen. De eisen: nalevingsverleden, goede administratie, solvabiliteit en vakbekwaamheid.
• Data Act en bedrijfsgeheimen: moet ik data delen die mijn trade secret is?Niet zomaar weigeren. De Data Act geeft gebruikers recht op data van connected products, maar beschermt bedrijfsgeheimen: je mag beschermende maatregelen treffen en in uitzonderlijke gevallen weigeren bij ernstige schade.
• De EU Digital Identity Wallet: wanneer is hij er en wat kan ik ermee?eIDAS 2.0 verplicht elke lidstaat een EU Digital Identity Wallet aan te bieden; de uitrol loopt richting eind 2026 en is gefaseerd, nog niet overal live. Je gebruikt hem voor inloggen, leeftijds- en kwalificatiebewijzen en ondertekenen.
• Europese dataspaces: wat zijn ze en moet ik meedoen?Europese dataspaces zijn sectorale afsprakenstelsels voor vrijwillig, vertrouwd datadelen — geen centrale database. De mobiliteitsdataruimte is de relevante voor transport. Deelname is vrijwillig en levert toegang tot meer en betere ketendata op.
• Data Act: welke vergoeding mag ik vragen voor het delen van data (FRAND)?Moet je data delen onder de Data Act? Dan mag je een redelijke vergoeding vragen op basis van je kosten plus een redelijke marge. Voor mkb en non-profit: alleen de directe kosten. Voorwaarden moeten eerlijk en niet-discriminerend (FRAND) zijn.
• Mobility Package: rij- en rusttijden, cabotage en detacheringHet EU Mobility Package (2020) bundelt drie pijlers voor wegtransport: strengere rij- en rusttijden plus terugkeer van de bestuurder, markttoegang met cabotage-afkoelperiode en terugkeer van het voertuig, en detacheringsregels met beloning voor internationale chauffeurs.
• Gekwalificeerde e-handtekeningen en -zegels: rechtsgeldig voor transportdocumenten?Onder eIDAS heeft een gekwalificeerde elektronische handtekening dezelfde rechtsgevolgen als een natte handtekening. Voor transportdocumenten zoals de eCMR borgt dat ondertekening, herkomst en integriteit.
• De Nederlandse Cyberbeveiligingswet: zo wordt NIS2 in Nederland rechtDe Cyberbeveiligingswet zet NIS2 om in Nederlands recht: zorgplicht, meldplicht en bestuursaansprakelijkheid. De wet is nog in behandeling en treedt naar verwachting later in werking dan de EU-deadline.
• Het digitale rijbewijs: wat verandert de herziene rijbewijsrichtlijn?De EU herziet de rijbewijsrichtlijn met een digitaal rijbewijs op de smartphone naast het fysieke. Er is een voorlopig politiek akkoord (2024-2025); het moet nog formeel worden vastgesteld en omgezet.
• Gecombineerd vervoer: welke EU-regels en voordelen gelden er?Gecombineerd vervoer (Richtlijn 92/106/EEG) is intermodaal vervoer met het hoofdtraject per spoor, binnenvaart of zee en alleen voor- en natransport over de weg. Het wegdeel is vrijgesteld van cabotage- en vergunningsbeperkingen.
• Euro 7: wat verandert de nieuwe emissienorm voor wegtransport?Euro 7 (Verordening (EU) 2024/1257) opvolgt Euro 6/VI en stelt grenzen aan uitlaat- én niet-uitlaatemissies (rem- en bandenslijtage) plus batterijduurzaamheid. De toepassingsdata verschillen per voertuigcategorie.
• Gewichten en afmetingen: wat mag mijn vrachtwagen wegen en meten?Richtlijn 96/53/EG stelt de maxima vast: meestal 40 ton (44 ton intermodaal) en standaardlengtes. De voorgestelde herziening (COM(2023) 445) wil meer ruimte voor zero-emissie en EMS, maar geldt nog niet.
• CountEmissions EU: hoe moet ik CO2 van transportdiensten berekenen?CountEmissions EU is een Commissievoorstel (COM(2023) 441) voor een geharmoniseerde CO2-rekenmethode voor vervoer op basis van ISO 14083. Nog niet aangenomen. Vrijwillig, tenzij je emissiedata publiceert.
• NCTS fase 5: wat verandert er aan het douanevervoer (doorvoer)?NCTS fase 5 vernieuwt het EU-systeem voor douanevervoer: aangiften zijn afgestemd op de Union Customs Code (UCC), met nieuwe dataverplichtingen en registratie van gebeurtenissen onderweg. De uitrol liep af op 2 december 2024.
• EU-ontbossingsverordening (EUDR): wat betekent het voor logistiek en import?De EUDR (Verordening (EU) 2023/1115) verbiedt het op de EU-markt brengen van zeven grondstoffen — vee, cacao, koffie, palmolie, rubber, soja en hout — als ze van ontboste grond komen. Geldt voor grote operators vanaf 30 december 2026.
• Cyberbeveiliging in zeehavens: NIS2 en de Cyber Resilience ActZeehavens vallen onder NIS2 (Richtlijn (EU) 2022/2555): risicobeheersmaatregelen, bestuurlijke verantwoordelijkheid en meldplicht. De Cyber Resilience Act (Verordening (EU) 2024/2847) stelt beveiligingseisen aan digitale producten in havenketens.
• DORA of NIS2: welke geldt voor mijn (logistieke) organisatie?Een logistieke organisatie valt in de regel onder NIS2 (transport is een essentiële sector), niet onder DORA. DORA geldt voor financiële entiteiten. Bent u beide, dan gaat DORA als lex specialis voor.
• Data Governance Act: wat betekent het voor data-deling in logistiek?De Data Governance Act (Verordening (EU) 2022/868) schept vertrouwde kaders voor data-deling: erkende datatussenpersonen, hergebruik van overheidsdata en data-altruïsme. Voor logistiek verlaagt dit de drempel om ketendata veilig te delen.
• De EU-douanehervorming: EU Customs Authority en Data Hub (richting 2028)De Commissie stelde in 2023 de grootste douanehervorming sinds de douane-unie voor: een EU Customs Authority en een centraal EU Customs Data Hub. Het voorstel is nog in het wetgevingstraject; eerste functies van de Data Hub worden richting 2028 voorzien.
• AI-camerasystemen voor ladingherkenning en toezicht: welke regels?Ladingherkenning per camera mag meestal, mits AI-geletterdheid en privacyregels op orde zijn. Gezichts- of emotieherkenning en biometrische identificatie raken verboden of hoog-risico-categorieën van de AI Act.
• AI voor dynamische prijszetting van vracht: wat zegt de AI Act?AI die vrachtprijzen dynamisch bepaalt, staat niet als zodanig op de hoogrisicolijst van de AI Act. Wel gelden AI-geletterdheid en transparantie, en de classificatie kan kantelen bij gevolgen voor personen.
• Data Act bij leasevoertuigen: wie is de "gebruiker" van de data?Onder de Data Act is de gebruiker degene die het connected product bezit, huurt of least. Bij een geleased voertuig is dat doorgaans de lessee die het voertuig daadwerkelijk gebruikt, niet de leasemaatschappij.
• AI voor predictive maintenance in transport: welke AI Act-regels?Predictive-maintenance-AI voorspelt onderhoud uit sensordata en is meestal géén hoog-risico onder de AI Act — het beslist niet over mensen. AI-geletterdheid (art. 4) geldt wel; als veiligheidscomponent van een gereguleerd voertuig kan het wél hoog-risico zijn.
• Koeltransport (reefer): welke EU-regels en data raken je?Twee EU-regimes raken koeltransport: de F-gassenverordening (EU) 2024/573 perkt de koudemiddelen in je reefers in, en de Data Act (EU) 2023/2854 geeft je toegang tot de telematica- en sensordata die die units genereren.
• AI voor vraagvoorspelling en planning: valt dat onder de AI Act?AI voor vraagvoorspelling valt onder de AI Act, maar is meestal geen hoog-risicosysteem. Wordt dezelfde planning gebruikt voor besluiten over personeel, dan kan bijlage III gelden. De functie en impact zijn bepalend.
• Valt mijn route-optimalisatie-AI onder de AI Act?Een AI die puur ritten of routes optimaliseert is meestal geen hoog-risicosysteem onder de AI Act. Stuurt dezelfde AI ook taaktoewijzing of werkprestaties van chauffeurs aan, dan valt die wél onder bijlage III. AI-geletterdheid geldt nu al.
• AI bij werving in de logistiek: is dat hoog-risico onder de AI Act?Ja. AI-systemen die in de logistiek worden ingezet bij werving en selectie van personeel vallen onder bijlage III van de AI Act en gelden als hoog-risico. De zwaarste verplichtingen volgen gefaseerd; AI-geletterdheid geldt nu al.
• Valt mijn transport- of logistiekbedrijf onder NIS2?Vervoer is een essentiële sector onder NIS2, dus de vraag is vooral je omvang. Middelgrote en grote bedrijven (vanaf ~50 medewerkers) vallen doorgaans onder de plicht; micro en klein meestal niet. De nationale omzetting bepaalt de details. Zo check je het.
• Is eFTI verplicht voor mij als vervoerder?eFTI dwingt jóu niet om digitaal te gaan, maar verplicht autoriteiten om elektronische vrachtinformatie te accepteren vanaf 9 juli 2027. Papier mag nog, maar digitaal-eerst wordt de norm. Wat dat praktisch betekent voor vervoerders, expediteurs en verladers.
• Valt mijn import onder CBAM?CBAM raakt import van ijzer/staal, aluminium, cement, kunstmest, elektriciteit en waterstof. Boven 50 ton per jaar hebt u declarant-status nodig; daaronder bent u vrijgesteld.
• Mag ik mijn chauffeurs monitoren met AI?Deels. Emotieherkenning op de werkvloer is verboden onder de AI Act. AI voor roosters, planning of werving valt onder hoog-risico met strenge eisen. Andere monitoring kan, mits AI-geletterdheid en privacyregels op orde zijn.
• Walstroom aan de kade: wanneer en voor wie verplicht?FuelEU Maritime verplicht schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen om aan de kade walstroom (OPS) te gebruiken of emissievrije technologie in te zetten. De verordening geldt sinds 1 januari 2025, ongeacht de vlag.
• Valt mijn schip onder FuelEU Maritime?FuelEU Maritime (Verordening (EU) 2023/1805) geldt sinds 1 januari 2025 voor schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen, ongeacht hun vlag. Bepalend is de tonnage en de aanloop op een EU-haven, niet de nationaliteit van het schip.
• CSRD-ketenverzoeken: wat als ik zelf niet hoef te rapporteren?Vrijwel alle transport- en logistiekbedrijven vallen na de Omnibus (2026) buiten de directe CSRD-plicht, maar grote opdrachtgevers, banken en verzekeraars vragen ESG- en CO2-data alsnog via de keten.
• eFTI en gevaarlijke stoffen (ADR): wat verandert er?Onder eFTI (Verordening (EU) 2020/1056) valt ook ADR-vrachtinformatie. Autoriteiten moeten deze vanaf 9 juli 2027 elektronisch accepteren via gecertificeerde platforms. Papier blijft toegestaan. Wat dit betekent voor het transport van gevaarlijke stoffen.
• Valt mijn telematica- en voertuigdata onder de Data Act?Ja. Data die je vrachtwagens, boordcomputers en sensoren genereren valt onder de connected-product-regels van de Data Act. Als gebruiker heb je recht op toegang — en kun je die data laten delen met een derde. Wat dat concreet betekent voor je wagenpark.
• Data Act en cloudswitching: kan ik makkelijker van clouddienst wisselen?Ja. De Data Act (Verordening (EU) 2023/2854), van toepassing sinds 12 september 2025, maakt wisselen tussen cloud- en dataverwerkingsdiensten makkelijker via verplichte overstapondersteuning en een verbod op oneerlijke contractbedingen.
• Welke smart-tachograaf-deadline geldt voor mijn vrachtwagen?Welke deadline geldt hangt af van uw huidige apparaat: analoog/eerste-generatie digitaal moest eind 2024 worden geretrofit (leerfase tot 28 feb 2025), ST1 naar ST2 per 18 aug 2025, en bestelbussen 2,5-3,5 ton in internationaal vervoer vanaf 1 juli 2026.
• Wat is de gemeenschappelijke eFTI-dataset?De gemeenschappelijke eFTI-dataset is de Europees vastgelegde set datavelden voor wettelijke vrachtinformatie, uitgewerkt in uitvoeringshandelingen. Hij zorgt dat autoriteiten elektronische vrachtgegevens vanaf 9 juli 2027 uniform accepteren.
• PPWR: wat moet ik doen met herbruikbare transportverpakking?De PPWR (Verordening (EU) 2025/40) stelt eisen aan transportverpakking: vanaf 12 aug 2026 max 40% lege ruimte in e-commercepakketten, loze ruimte ≤50% vanaf 2030, plus herbruikbaarheidsdoelen. Werkt rechtstreeks, geen nationale omzetting.
• Wat is de EU Digital Identity Wallet voor bedrijven?De EU Digital Identity Wallet is een digitale portemonnee onder eIDAS 2.0 (Verordening (EU) 2024/1183). Lidstaten bieden 'm uiterlijk eind 2026 ook aan bedrijven. Hij maakt grensoverschrijdende identificatie, e-handtekeningen en verifieerbare certificaten mogelijk.
• EMSWe once-only: wat betekent dat voor scheepsagenten?Het once-only-beginsel betekent dat scheepsagenten dezelfde gegevens rond een havenaanloop maar één keer aanleveren via het nationale single window (MNSW). EMSWe geldt sinds 15 augustus 2025.
• EMSWe of port community system: wat is het verschil?EMSWe is het wettelijke Europese kader voor meldformaliteiten rond een havenaanloop via één nationaal single window. Een port community system is een lokaal, commercieel havenplatform — geen wettelijk single window.
• eIDAS en eCMR: hoe hangen die samen?eIDAS 2.0 levert de vertrouwenslaag onder digitale vrachtdocumenten: met de EU Digital Identity Wallet, gekwalificeerde e-handtekeningen en verifiable credentials wordt een eCMR betrouwbaar ondertekend en grensoverschrijdend geverifieerd.
• Cyber Resilience Act: wat moet ik van mijn leveranciers eisen?Eis van leveranciers van trackers, telematica en IoT bewijs van CE-markering, conformiteitsbeoordeling, secure-by-default en updategaranties. Leg meldplicht en aansprakelijkheid contractueel vast vóór de volledige toepassing op 11 december 2027.
• ETS2: wat moet ik in mijn contracten regelen?ETS2 beprijst wegvervoerbrandstof upstream bij leveranciers; kosten lopen door in de pompprijs. Regel in contracten een doorbelastings-/indexatieclausule, datadeling over verbruik en heronderhandelpunten richting de start in 2028.
• Wat moet ik melden via het Maritime Single Window?Via het nationale single window (MNSW) meldt u alle meldformaliteiten rond een havenaanloop. Dankzij het once-only-beginsel levert u dezelfde gegevens maar één keer aan. EMSWe geldt sinds 15 augustus 2025.
• Hoe word ik authorised CBAM declarant?Importeurs van CBAM-goederen hebben sinds 1 januari 2026 de status 'authorised CBAM declarant' nodig. De aanvraag moest uiterlijk 31 maart 2026 binnen zijn; daarna koop je certificaten en doe je jaaraangifte.
• FuelEU Maritime of EU ETS zeevaart: wat is het verschil?FuelEU Maritime stuurt op de brandstof — een dalende broeikasgasintensiteit (well-to-wake) van 2% in 2025 tot 80% in 2050. Het EU ETS voor zeevaart beprijst juist de uitstoot (tank-to-wake CO2) via emissierechten. Twee aparte regimes die elkaar aanvullen.
• Welke documenten vallen onder eFTI?eFTI dekt de wettelijk verplichte vrachtinformatie die met een zending meereist: de vrachtbrief, gevaarlijke-stoffengegevens (ADR), afvaltransportdocumenten en vergunningen. Autoriteiten moeten deze vanaf 9 juli 2027 elektronisch accepteren.
• Geldt de tachograafplicht voor mijn bestelbus (2,5–3,5 t)?Ja, maar pas vanaf 1 juli 2026 en alleen voor bestelbussen van 2,5 tot 3,5 ton die internationaal vervoer uitvoeren. Het apparaat is de slimme tachograaf versie 2 (ST2) onder het Mobility Package.
• Hoeveel duurder wordt diesel door ETS2?ETS2 beprijst vanaf 2028 wegtransportbrandstof upstream bij leveranciers; die kosten lopen door in de pompprijs. De exacte meerprijs per liter staat niet vast en hangt af van de marktprijs per ton CO2.
• Wanneer start ETS2 echt?ETS2 is uitgesteld naar 2028 (oorspronkelijk 2027). Monitoring en rapportage lopen al wel. Het systeem beprijst brandstoffen voor wegvervoer en gebouwen upstream bij de leverancier.
• Welke EU-deadlines komen er in 2027 aan voor transport en logistiek?In 2027 gelden drie EU-deadlines voor transport en logistiek: eFTI-acceptatieplicht (9 juli), AI Act hoog-risico bijlage III (2 december) en de Cyber Resilience Act (11 december). ETS2 volgt in 2028.
• Cyber Resilience Act: welke deadline geldt wanneer?De CRA (Verordening (EU) 2024/2847) trad op 12 november 2024 in werking. Belangrijkste data: aanmelding conformiteitsinstanties 11 juni 2026, meldplicht 11 september 2026, volledige toepassing 11 december 2027.
• Valt mijn telematica-hardware onder de Cyber Resilience Act?Ja. Telematica, trackers en IoT-apparatuur zijn producten met digitale elementen en vallen onder de Cyber Resilience Act (Verordening (EU) 2024/2847). Volledige toepassing geldt vanaf 11 december 2027.
• Wat is de 40%-regel voor e-commerce-pakketten (PPWR)?De 40%-regel uit de PPWR (Verordening (EU) 2025/40) bepaalt dat de lege ruimte in een e-commerce-pakket vanaf 12 augustus 2026 maximaal 40% mag zijn. De verordening werkt rechtstreeks, zonder nationale omzetting.
• Welke goederen vallen onder CBAM?CBAM geldt voor import van ijzer/staal, aluminium, cement, kunstmest, elektriciteit en waterstof. Importeurs onder 50 ton per jaar zijn vrijgesteld via de Omnibus-de-minimis.
• Wanneer geldt de PPWR en wat moet ik nu doen?De PPWR (Verordening (EU) 2025/40) trad in werking op 11 februari 2025 en geldt vanaf 12 augustus 2026. Vanaf dan mag de lege ruimte in e-commerce-pakketten maximaal 40% zijn; loze ruimte in transportverpakking moet vanaf 2030 onder 50% blijven.
• Moet mijn transportbedrijf na de Omnibus nog CSRD-rapporteren?Waarschijnlijk niet direct. De Omnibus versmalde de CSRD-reikwijdte met circa 90%: alleen EU-bedrijven met >5.000 werknemers én >€1,5 mld omzet vallen er nog onder. Toch vragen opdrachtgevers, banken en verzekeraars vaak alsnog ESG-data via de keten.
• AI-geletterdheid: wat moet ik regelen onder de AI Act?Sinds 2 feb 2025 moet iedereen die AI inzet zorgen voor voldoende AI-geletterdheid (art. 4 AI Act). In transport en logistiek betekent dit: medewerkers die met AI-systemen werken voldoende kennis en begrip geven over het gebruik en de risico's.
• Wat registreert de smart tachograaf versie 2?De smart tachograaf versie 2 (ST2) registreert rij- en rusttijden plus, nieuw onder het Mobility Package, automatisch grenspassages en laad-/losacties via satellietpositiebepaling.
• Wie is datahouder en wie is gebruiker onder de Data Act?De gebruiker is de eigenaar, huurder of lessee van een connected product; de datahouder is de partij die over de data uit dat product en de gerelateerde dienst beschikt. Wat dat onderscheid betekent voor transport en logistiek.
• Data Act vs AVG: wat als mijn data persoonsgegevens bevat?Bevat data van uw connected product persoonsgegevens, dan gelden Data Act en AVG naast elkaar. De Data Act regelt toegang en deling; de AVG bepaalt de grondslag en bescherming van persoonsgegevens.
• Data Act, eFTI of allebei: wat raakt mijn datastromen?Kort: het zijn twee verschillende datastromen. De Data Act gaat over data van connected producten (voertuig-, sensor-, machinedata); eFTI over het elektronisch aanleveren van wettelijke vrachtdocumenten aan de overheid. Ze kunnen allebei op je gelden.
• Is mijn planningsalgoritme hoog-risico onder de AI Act?Software die roosters, ritplanning of werving stuurt valt onder bijlage III van de AI Act en is hoog-risico. De zwaarste verplichtingen gelden vanaf 2 dec 2027; AI-geletterdheid geldt nu al.
• Moet ik meedoen aan de Europese mobiliteitsdataruimte?Deelname is vrijwillig, geen wettelijke plicht zoals de Data Act of eFTI. Toch is vroege aansluiting strategisch: het bepaalt je toekomstige datapositie en interoperabiliteit binnen de transport- en logistieksector.
• Wat riskeer ik bij niet-naleving van de Data Act?De Data Act geldt sinds 12 sep 2025. Bij niet-naleving riskeert u civiele claims, oneerlijke contractbedingen die niet bindend zijn, en bij persoonsgegevens ook AVG-handhaving. Vanaf 12 sep 2026 geldt de ontwerpverplichting.
• Valt mijn magazijnrobot onder de AI Act én de Machineverordening?Ja, vaak allebei. Een magazijnrobot met AI kan een veiligheidscomponent zijn onder de Machineverordening (EU) 2023/1230 én onder de AI Act vallen. Bovendien geldt AI-geletterdheid (art. 4) voor iedereen die AI inzet.
• CBAM: geldt de 50-ton-vrijstelling voor mij?De CBAM-vrijstelling geldt als u per jaar minder dan 50 ton CBAM-goederen (ijzer/staal, aluminium, cement, kunstmest, waterstof) importeert. Daarboven heeft u declarant-status nodig en koopt u CBAM-certificaten.
• NIS2: welke maatregelen moet ik minimaal nemen?NIS2 vraagt passende risicobeheersmaatregelen — van risicoanalyse, back-ups en toeleveringsketenbeveiliging tot toegangsbeheer, training en encryptie — plus bestuurlijke verantwoordelijkheid. Een praktische checklist voor transport en logistiek.
• NIS2: wat houdt de meldplicht (24/72 uur) precies in?Bij een significant incident gelden onder NIS2 strakke termijnen: een vroege waarschuwing binnen 24 uur, een formele melding binnen 72 uur en een eindrapport binnen een maand — aan de nationale autoriteit/CSIRT. Wat telt als significant, en hoe je je erop inricht.
• eFTI vs eCMR: wat is het verschil?Kort: de eCMR is één digitaal document (de elektronische vrachtbrief); eFTI is het bredere EU-kader voor álle wettelijke vrachtinformatie die autoriteiten elektronisch moeten accepteren. Ze vullen elkaar aan. Wat dat onderscheid betekent voor je digitaliseringsplan.
• Wat is een gecertificeerd eFTI-platform en heb ik er een nodig?eFTI-data moet worden uitgewisseld via gecertificeerde platforms en dienstverleners. Wil je profiteren van de acceptatieplicht van autoriteiten, dan lever je elektronische vrachtinformatie aan via zo'n platform. Wat certificering inhoudt en hoe je kiest.
• Data Act: moet ik data delen met derden, en hoe?Op verzoek van de gebruiker moet de datahouder data beschikbaar stellen aan een derde naar keuze — in een gangbaar, machineleesbaar formaat en tegen eerlijke (FRAND) voorwaarden. Wat dat betekent en hoe je je erop inricht in transport en logistiek.
• Data Act: welke contractbepalingen moet ik aanpassen?De Data Act verbiedt oneerlijke databedingen en eist eerlijke (FRAND) deelvoorwaarden. Loop je data-, leverings-, lease- en platformcontracten na op bepalingen die toegang of overdracht eenzijdig blokkeren of beprijzen. Een praktische checklist voor transport en logistiek.
• PPWR: de verpakkingsverordening verandert je logistiekDe Verpakkingsverordening PPWR (Verordening (EU) 2025/40) geldt vanaf 12 augustus 2026: strengere eisen aan verpakking, een limiet op lege ruimte in e-commerce-pakketten (max 40%) en herbruikbaarheidsdoelen voor transportverpakking. Wat dat betekent voor logistiek en fulfilment.
• CBAM: CO₂-grensheffing raakt import en ketenlogistiekSinds 1 januari 2026 geldt het definitieve CBAM-regime (Verordening (EU) 2023/956): importeurs van o.a. staal, aluminium, cement en kunstmest moeten 'authorised CBAM declarant' worden en certificaten kopen voor ingebedde CO₂. Wat dat betekent voor import- en ketenlogistiek.
• eIDAS 2.0 & de EU Digital Identity Wallet: digitale identiteit voor de keteneIDAS 2.0 (Verordening (EU) 2024/1183) verplicht lidstaten uiterlijk eind 2026 tot een EU Digital Identity Wallet voor burgers én bedrijven; grote platforms moeten 'm vanaf eind 2027 accepteren. Wat dat betekent voor digitale freight-documenten en B2B-vertrouwen.
• CSRD na de Omnibus: wie in transport moet nog rapporteren?De Omnibus (gepubliceerd februari 2026) snijdt de CSRD-reikwijdte met circa 90%: alleen EU-bedrijven met meer dan 5.000 werknemers én meer dan €1,5 mld omzet vallen er nog onder. 'Stop the clock' stelde deadlines twee jaar uit. Wat dat voor transport en logistiek betekent.
• ETS2: CO₂-beprijzing komt naar wegtransportbrandstofETS2 brengt CO₂-beprijzing naar brandstoffen voor wegvervoer en gebouwen — brandstofleveranciers moeten emissierechten inleveren. Start in 2028 (uitgesteld vanaf 2027), met monitoring nu al. Dit werkt door in de dieselprijs, en dus in vrachttarieven.
• Smart tachograaf 2 & Mobility Package: de deadlines voor wegvervoerHet Mobility Package (Verordening (EU) 2020/1054) verplicht internationaal rijdende vrachtwagens tot de slimme tachograaf versie 2. Oudere voertuigen moesten al om eind 2024; ST1 volgt 18 augustus 2025, bestelbussen 2,5–3,5 t vanaf juli 2026. De deadlines op een rij.
• Transport & Logistiek: de EU-deadlines op een rijData Act, eFTI, EMSWe, AI Act, NIS2, CRA en FuelEU Maritime — de EU-deadlines die transport en logistiek raken, chronologisch op een rij met doorklik naar elk dossier. Van wat nu al geldt tot 2027.
• FuelEU Maritime & EU ETS: verduurzaming raakt de zeevaartSinds 1 januari 2025 geldt FuelEU Maritime (Verordening (EU) 2023/1805): schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen moeten de broeikasgasintensiteit van hun energie verlagen — 2% in 2025, oplopend tot 80% in 2050. Samen met het EU ETS voor zeevaart beprijst dit emissies.
• eCMR: de elektronische vrachtbrief in het wegvervoerDe eCMR is de digitale vrachtbrief met dezelfde juridische waarde als papier, op basis van het Aanvullend Protocol bij het CMR-verdrag (2008, in werking 2011). Steeds meer EU-landen erkennen 'm, en met eFTI verdwijnt het papieren origineel. Wat dat betekent voor wegvervoerders.
• Cyber Resilience Act: beveiligingseisen voor connected productenDe Cyber Resilience Act (Verordening (EU) 2024/2847) stelt EU-brede beveiligingseisen aan producten met digitale elementen — van telematica tot IoT-sensoren. Volledige toepassing op 11 december 2027, meldplichten al vanaf september 2026. Wat dat betekent voor transport en logistiek.
• De Europese mobiliteitsdataruimte: vrijwillig nu, bepalend laterDe gemeenschappelijke Europese mobiliteitsdataruimte ontsluit versnipperde transport- en mobiliteitsdata. Deelname is nu vrijwillig — anders dan de Data Act of eFTI — maar je toekomstige datapositie en interoperabiliteit hangen ervan af. Stand van zaken en wat je nu voorbereidt.
• eFTI: elektronische vrachtinformatie wordt de normVanaf 9 juli 2027 moeten alle EU-autoriteiten elektronische vrachtinformatie (eFTI) accepteren, aangeleverd via gecertificeerde platforms. Wat de eFTI-verordening (EU) 2020/1056 betekent voor vervoerders, expediteurs en verladers — en hoe je je nu voorbereidt.
• De Data Act voor transport en logistiek: wie krijgt toegang tot jouw voertuig- en ketendata?De Data Act geldt sinds 12 september 2025 en raakt iedereen met connected voertuigen of sensoren: wie krijgt toegang tot hun data, tegen welke voorwaarden, en hoe voorkom je lock-in? Wat de verordening betekent voor transport en logistiek.
• AI-regulering in logistiek en transport: vier routes die de sector rakenMagazijnrobots, planningsalgoritmes, chauffeursmonitoring en verkeersmanagement — AI-regulering raakt logistiek en transport langs vier verschillende routes, elk met een eigen tijdpad. Dit dossier zet ze op een rij, van het verbod dat nu al geldt tot de machine-eisen van 2027.