Walstroom aan de kade: wanneer en voor wie verplicht?
Vastgesteld 2026-06-14 · ≈ 1 min lezen · 
redactie Dirk Baaijen
FuelEU Maritime verplicht schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen om aan de kade walstroom (OPS) te gebruiken of emissievrije technologie in te zetten. De verordening geldt sinds 1 januari 2025, ongeacht de vlag.
Kort antwoord: Schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen, moeten aan de kade walstroom (OPS, on-shore power supply) gebruiken of een emissievrije technologie inzetten. Deze verplichting volgt uit FuelEU Maritime (Verordening (EU) 2023/1805) en geldt ongeacht onder welke vlag het schip vaart.
Wie valt onder de plicht?
De walstroomplicht is onderdeel van FuelEU Maritime, dat van toepassing is sinds 1 januari 2025 (het monitoringplan moest al vanaf 31 augustus 2024 gereed zijn). De verordening richt zich op schepen met een brutotonnage boven 5.000 GT die EU-havens aandoen. De vlag van het schip is niet bepalend: ook schepen onder niet-EU-vlag vallen onder het regime zodra zij een EU-haven aanlopen.
Naast de walstroomverplichting kent FuelEU Maritime een tweede, doorlopend spoor: een dalende broeikasgasintensiteit van de gebruikte brandstof, gemeten well-to-wake (van bron tot verbranding). Die reductie begint bij 2% in 2025 en loopt op tot 80% in 2050.
Walstroom of emissievrije techniek aan de kade
De kern van de kadeverplichting is dat een schip dat is afgemeerd niet langer op zijn hulpmotoren mag draaien voor zijn energiebehoefte. In plaats daarvan moet het zich aansluiten op walstroom (OPS) vanaf de wal, of een alternatieve emissievrije technologie gebruiken die dezelfde uitstootreductie aan de kade realiseert. Zo wordt de uitstoot tijdens ligplaats verschoven van het schip naar het (deels groene) elektriciteitsnet.
FuelEU naast EU ETS
Het is belangrijk FuelEU Maritime te onderscheiden van het EU-emissiehandelssysteem (EU ETS) voor de zeevaart. Het EU ETS is een apart instrument, gefaseerd ingevoerd tussen 2024 en 2026, dat de CO2-uitstoot tank-to-wake beprijst via emissierechten. Kort gezegd: FuelEU stuurt op de brandstof (intensiteit en walstroom), terwijl het EU ETS de uitstoot beprijst. Beide gelden naast elkaar voor reders en bevrachters die op EU-havens varen.
Lees het hoofddossier: FuelEU Maritime en ETS voor de zeevaart. Of doe de Transport & Logistiek-scan.
Bronnen
- https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2023/1805/oj
Verordening (EU) 2023/1805 (FuelEU Maritime); van toepassing sinds 1 januari 2025.
Lees ook
Valt mijn schip onder FuelEU Maritime?
FuelEU Maritime (Verordening (EU) 2023/1805) geldt sinds 1 januari 2025 voor schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen, ongeacht hun vlag. Bepalend is de tonnage en de aanloop op een EU-haven, niet de nationaliteit van het schip.
FuelEU Maritime of EU ETS zeevaart: wat is het verschil?
FuelEU Maritime stuurt op de brandstof — een dalende broeikasgasintensiteit (well-to-wake) van 2% in 2025 tot 80% in 2050. Het EU ETS voor zeevaart beprijst juist de uitstoot (tank-to-wake CO2) via emissierechten. Twee aparte regimes die elkaar aanvullen.
FuelEU Maritime & EU ETS: verduurzaming raakt de zeevaart
Sinds 1 januari 2025 geldt FuelEU Maritime (Verordening (EU) 2023/1805): schepen boven 5.000 GT die EU-havens aandoen moeten de broeikasgasintensiteit van hun energie verlagen — 2% in 2025, oplopend tot 80% in 2050. Samen met het EU ETS voor zeevaart beprijst dit emissies.