ESRS-rapportagestandaarden onder CSRD
Vastgesteld 2026-06-29 · ≈ 2 min lezen · 
redactie Dirk Baaijen
De Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2772 stelt twaalf sector-agnostische Europese duurzaamheidsrapportagestandaarden (ESRS) vast die ondernemingen moeten gebruiken bij het opstellen van hun duurzaamheidsverslag onder de CSRD.
Kort antwoord: De Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2772 — in werking op 1 januari 2024 — stelt twaalf ESRS vast: twee cross-cutting standaarden (ESRS 1 en ESRS 2), vijf milieu-standaarden (E1–E5), vier sociale standaarden (S1–S4) en één governance-standaard (G1). Ondernemingen rapporteren op basis van een dubbele materialiteitsanalyse over die onderwerpen die voor hen materieel zijn. Door het Omnibus-voorstel van februari 2025 en een 'stop-the-clock'-richtlijn van april 2025 is de inwerkingtreding voor bedrijven die nog niet rapporteerden uitgesteld en wordt de scope mogelijk beperkt tot ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers.
Wat zijn de ESRS?
De Europese duurzaamheidsrapportagestandaarden (European Sustainability Reporting Standards, ESRS) zijn de inhoudelijke rapportage-eisen die voortvloeien uit de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD, Richtlijn 2022/2464/EU). Ze zijn vastgelegd in Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2772, vastgesteld door de Europese Commissie op 31 juli 2023 en gepubliceerd op 22 december 2023.
De verordening stelt in totaal twaalf standaarden vast, verdeeld in twee lagen:
Cross-cutting standaarden (2)
- ESRS 1 – Algemene vereisten (rapportagebeginselen, double materiality)
- ESRS 2 – Algemene disclosures (verplicht voor alle rapporterende ondernemingen)
Thematische standaarden (10)
- Milieu: ESRS E1 (Klimaatverandering), E2 (Vervuiling), E3 (Water en mariene hulpbronnen), E4 (Biodiversiteit en ecosystemen), E5 (Hulpbronnengebruik en circulaire economie)
- Sociaal: ESRS S1 (Eigen personeel), S2 (Werknemers in de waardeketen), S3 (Getroffen gemeenschappen), S4 (Consumenten en eindgebruikers)
- Governance: ESRS G1 (Bedrijfsgedrag)
Kern: dubbele materialiteit
ESRS 1 introduceert het concept van dubbele materialiteit: ondernemingen analyseren zowel de financiële materialiteit (risico's en kansen voor de onderneming zelf) als de impactmaterialiteit (effecten van de onderneming op mens en milieu). Alleen onderwerpen die op minimaal één dimensie materieel zijn, vereisen volledige disclosure. ESRS 2 is de enige standaard die voor alle rapporterende entiteiten verplicht is, ongeacht de materialiteitsuitkomst.
Fasering en toepassingsbereik
De eerste golf (boekjaar 2024, rapportage in 2025) betrof grote ondernemingen van openbaar belang (OOB's) met meer dan 500 werknemers. Voor ondernemingen die oorspronkelijk pas vanaf boekjaar 2025 of 2026 zouden rapporteren, is de inwerkingtreding uitgesteld via de 'stop-the-clock'-richtlijn (april 2025). Het Omnibus-vereenvoudigingspakket (Commissievoorstel COM(2025) 80, februari 2025) stelt voor de CSRD-scope te beperken tot ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers; dit voorstel is medio 2026 nog in de EU-wetgevingsprocedure.
Status herziene ESRS
Op 3 december 2025 publiceerde EFRAG vereenvoudigde ontwerp-ESRS als technisch advies aan de Commissie, na een publieke consultatie in de zomer van 2025. De Commissie stelt op basis hiervan een nieuwe gedelegeerde handeling op. Tot die formele vaststelling blijft Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2772 de geldende rechtsbasis.
Bronnen
- https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_del/2023/2772/oj/eng
Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2772 — vastgesteld op 31 juli 2023, gepubliceerd 22 december 2023 in het Publicatieblad; bevat de volledige ESRS-set 1… - https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=OJ:L_202302772
Officiële tekst Publicatieblad L 2023/2772 — bevestigt twaalf standaarden en toepassingsdatum 1 januari 2024 - https://www.efrag.org/en/draft-simplified-esrs
EFRAG draft vereenvoudigde ESRS (3 december 2025) — technisch advies aan de Commissie, nog geen vastgestelde gedelegeerde handeling - https://finance.ec.europa.eu/capital-markets-union-and-financial-markets/company-reporting-and-auditing/company-reporting/corporate-sustainability-reporting_en
Europese Commissie — overzicht CSRD-fasering en Omnibus-voorstel (stop-the-clock, april 2025)
Lees ook
Dubbele materialiteit onder CSRD
De CSRD verplicht ondernemingen hun duurzaamheidsrapportage te beoordelen vanuit twee perspectieven tegelijk: de impact van de onderneming op mens en milieu, én de invloed van duurzaamheidsfactoren op de financiële positie van de onderneming.
CSRD en de vrijwillige VSME-standaard voor het mkb
De CSRD verplicht grote ondernemingen tot duurzaamheidsrapportage. Voor niet-beursgenoteerde mkb-bedrijven gaf EFRAG de vrijwillige VSME-standaard uit, bedoeld om rapportageverzoeken uit de keten beheersbaar te houden.
CSRD: wegwijzer duurzaamheidsrapportage
De Corporate Sustainability Reporting Directive (Richtlijn (EU) 2022/2464) verplicht grote en beursgenoteerde ondernemingen in de EU tot uitgebreide duurzaamheidsverslaglegging volgens de ESRS-standaarden; de invoering verloopt gefaseerd en is door de Stop-the-Clock Richtlijn (2025) gedeeltelijk…